De rozenteelt was de afgelopen jaren booming business in Ethiopië. Op dit moment zitten er zo’n honderd rozentelers. De kleinste telen rozen op 5 hectare met plastic kassen, de grootste zijn maar liefst 200 hectare groot. Ongeveer de helft van de bedrijven is in buitenlandse handen. Vooral Nederlandse tuinbouwers hebben de afgelopen jaren in Ethiopië geïnvesteerd. Als onderdeel van zijn masterstudie heeft Sahle, inmiddels afgestudeerd en werkzaam bij de Ethiopische exportorganisatie voor tuinbouwproducten, informatie verzameld van 21 rozentelers in vier verschillende regio’s in Ethiopië. ‘Door de internationale concurrentie is duurzame productie een issue geworden’, zegt Sahle. ‘Daarom moeten de milieuprestaties van de bedrijven verbeteren.’ Zijn levenscyclusanalyse wijst uit dat de rozentelers veel kunstmest gebruiken, waardoor veel meststoffen wegspoelen in de bodem. Bovendien kost de productie van de kunstmest veel energie. Verder zorgen vooral pesticiden en insecticiden voor toxische stoffen in het milieu. Deze inputs voor de rozenteelt zijn verantwoordelijk voor het leeuwendeel van de milieuschade. Het lokale transport van de bloemen naar de luchthaven, voor transport naar de bloemenveiling en afnemers in Europa, belast het milieu veel minder, schrijft Sahle met zijn supervisor José Potting in het wetenschappelijke tijdschrift Science of the Total Enviornment. De werklui in de rozenbedrijven hebben te weinig kennis over verantwoord gebruik van kunstmest en bestrijdingsmiddelen, constateert Sahle, die trainingsinstructeur op tuinbouwbedrijven is. Ze kennen het minimale gebruik voor een goede opbrengst niet. Bij de Nederlandse bedrijven is er ook een informatiekloof tussen de leiding en de werklui. Wat de zaak compliceert is dat opgeleide werklui vaak van baan wisselen, zodat bedrijven geen kennis opbouwen en vasthouden. Hij adviseert dat de bedrijven het lagere kunstmestgebruik gaan uittesten in proefkassen en dat ze geïntegreerde gewasbescherming gaan omarmen, zodat het gebruik van chemicaliën kan afnemen. Een andere optie is dat de Ethiopische telers, net als de Nederlandse, rozen op substraat gaan telen, zegt Sahle. Dan kan de kunstmest worden gerecycled. Hij wil nu vervolgonderzoek doen naar de oorzaken en economische consequenties van de matige milieuprestaties van de rozentelers. Daaruit moeten bedrijfsadviezen op maat voortvloeien.
Ethiopische roos krijgt veel mest
Kunstmest en bestrijdingsmiddelen in de Ethiopische rozenteelt belasten het milieu het meeste. Dat geldt ook voor de Nederlandse rozentelers in Ethiopië, brengt een levenscyclusanalyse van Abiy Sahle aan het licht.
![](https://www.resource-online.nl/app/uploads/2022/10/83723_fullimage_ethiopische_rozen_6829ccbb_570x296.jpg)